Over een soldaat en zorg

Veel van mijn week werd bepaald door het ziekbed van mijn vader. Vrijdag werd duidelijk dat mijn vader de “ziekte van Kahler” heeft. Ik zal er verder niet veel over zeggen, maar het bepaalde veel van de invulling van de afgelopen dagen.

Daarnaast was er geen college en dat ontsloeg mij van mijn leesplicht in het weekend. Ik had nu wel gelegenheid iets meer te vertellen over veteraan John Primerano en zaken die ik bestuurlijk wel kon doen iets verder uit te diepen.

Allereerst bereikte mij het droeve bericht van het overlijden van John Primerano (1924-2019). John Primerano was een veteraan uit de Tweede Wereldoorlog, die als parachutist betrokken was bij Operation Market Garden, het offensief waarmee de geallieerden in september-oktober 1944 een doorbraak wilden forceren in het Duitse front. Dit jaar was Market Garden 75 jaar geleden en dat is indrukwekkend herdacht. John Primerano had een hechte band met Veghel en Eerde. Hij was in 1943 op 18-jarige leeftijd in dienst gegaan en behoorde tot de 101e Airborne Division. Zijn eerste sprong was op 13 september 1944. De bedoeling was dat zijn bataljon zou landen nabij Veghel met als doel Eerde te veroveren. Zijn onderdeel landde echter bij Heeswijk-Dinther en John raakte buiten bewustzijn bij de landing. Bovendien kwam hij onder zijn parachute terecht en werd niet gevonden door zijn medesoldaten. Die vertrokken zonder hem richting Veghel. Toen hij bijkwam werd hij geholpen door de bewoners van een nabij gelegen boerderij. Op hun aanwijzingen vond hij zijn eenheid terug en verbleef een paar dagen in Veghel. Daarna trok het Bataljon door naar Eerde, waar zwaar werd gevochten en John in zijn eentje kilometers telefoondraad aanlegde om te kunnen communiceren. Na Veghel en Eerde vocht John nog bij de Waal, in het Ardennenoffensief en in Duitsland. Tijdens het Ardennenoffensief verloor hij zijn beste vriend. John kwam ieder jaar naar de herdenking van Market Garden en vertelde groep 8 van de basisschool over zijn ervaringen. De ervaringen van John zijn beschreven in het boek “Down to the wire”, ik heb het boek een paar jaar geleden van John gekregen. Hij was geliefd in Veghel en Eerde. John Primerano was een jongen van 19 jaar oud toen hij in Nederland vocht voor onze vrijheid, hij zou op 24 oktober 95 jaar zijn geworden. Ik denk met warmte en respect aan hem.

Maandag was ik op het stadhuis. De belangrijkste afspraak van die dag was met de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). De WRR had een gesprek op het provinciehuis en de gemeente organiseerde een tour door Lelystad en ik werd geïnterviewd over de stad en het zorgdossier. De WRR is een onafhankelijk adviesorgaan. De WRR informeert en adviseert de regering over sectoroverstijgende vraagstukken die grote impact hebben op de samenleving. De adviezen zijn gebaseerd op wetenschappelijke onderzoek en gericht op een lange termijn perspectief. Het advies van de raad is voor de regering zwaarwegend. Eén van de dossiers waaraan de WRR momenteel werkt draagt de titel ‘Houdbare zorg’. De centrale vraag hierbij is: Hoe zorgen we ervoor dat de gezondheidszorg ook in de toekomst houdbaar blijft? Nederlanders vinden een goede gezondheid een van de belangrijkste voorwaarden voor een goed leven. Een kwalitatief hoog en toegankelijk zorgstelsel is voor iedereen van groot belang.

Maar het stelsel staat door diverse ontwikkelingen onder steeds grotere druk: o.a. meer zorgvraag geeft hogere zorguitgaven en toenemende druk op mantelzorger en zorgpersoneel. In 2018 hebben de ministers van Financiën en Medische Zorg en Sport aan de WRR een domein overschrijdend advies gevraagd betreffende de houdbaarheid van de zorg op de langere termijn. Vragen die de WRR hierbij stelt zijn: Wat verwachten we van onze gezondheidszorg? Hoeveel mag dat kosten, en hoe gaan we dat besluiten? Wat zijn de maatschappelijke baten? Hoe houden we de zorg op lange termijn houdbaar?

Lelystad heeft met het failliet van het ziekenhuis in 2018, het proces van de doorstart en het traject van de ‘Toekomst van de zorg in Flevoland’ veel ervaring en inzicht verworven over het zorgdomein. Mede voor die inzichten kwam de WRR bij ons op bezoek. Om hen een breder inzicht te geven over Lelystad waardoor het effect van het wegvallen van een ziekenhuis scherper in beeld zou komen, zijn de aanwezige wetenschappers meegenomen op een stadstour die speciaal voor hen was uitgestippeld. De WRR heeft kennis mogen nemen van de geschiedenis van de stad, de plannen die Lelystad hebben gevormd en beïnvloed en hoe wij de toekomst zien. Voormalig gedeputeerde Andries Greiner functioneerde als gids en praatte met veel gevoel voor de stad de bezienswaardigheden en geschiedenis van de stad aan elkaar. ’s Avonds was er nog een diner pensant, waarin het zorgvraagstuk verder werd uitgediept.

Als gevolg van de ontwikkelingen rondom het ziekbed van mijn vader, schrijf ik voorlopig geen blog.

Nieuwe inwoners en oude gilden

Ik begin deze blog met stil te staan bij het overlijden van Ella Vogelaar die in het kabinet Balkenende IV minister was van Wonen, Wijken en Integratie. Zij overleed op 7 oktober en ik heb haar gekend toen ik wethouder was in Deventer. Ik heb goede herinneringen aan haar. Zij was een gedreven, betrokken en oprecht mens en dat zag je in haar werk terug.

Woensdagmiddag was ik in Den Haag voor een rondetafelgesprek over de decentrale rekenkamers. Ik was daarbij omdat ik voorzitter ben geweest van de werkgroep lokale rekenkamers. De lokale rekenkamers zijn ingevoerd naar aanleiding van de dualisering van het gemeentebestuur. Rollen, taken van de raad en het college werden gescheiden. De raad kreeg drie taken: volksvertegenwoordiging , kaderstellende en controlerende taak. Voor die laatste twee taken werd de rekenkamer in het leven geroepen. Een rekenkamer doet onderzoek naar doelmatigheid, doeltreffendheid en rechtmatigheid van het gevoerde bestuur. Het rondetafelgesprek ging over de aanbevelingen die wij als werkgroep hebben gegeven om de lokale rekenkamers te versterken en te professionaliseren. Daarna had ik, in het kader van het ziekenhuisdossier, nog een afspraak met Bas van der Dungen Directeur-Generaal Curatieve Zorg.

Donderdag begon met een kennismakingsgesprek met de nieuwe Centre Director van Bataviastad, Melvin Spaargaren. Bataviastad is een van de redenen dat veel mensen onze stad bezoeken en ik wens Melvin Spaargaren dan ook veel succes om Bataviastad nog aantrekkelijker te maken dan het nu al is.

In de middag was er in Amsterdam een bestuursvergadering van Waterrecreatie Nederland, een belangrijk onderwerp voor Lelystad met haar recreatiehavens. Deze stichting heeft tot doel de waterrecreatie in Nederland te verbeteren. Er zijn drie pijlers benoemd: ontwikkeling en beheer van een routenetwerk, veiligheid op het water en duurzaamheid en innovatie.

Vrijdag was een afwisselende dag met onder andere een gesprek met Anja Kruis van Bureau Gelijke Behandeling over actuele zaken. Ook sprak ik samen Ineke Bakker, burgemeester van Urk en Klaas van der Wielen die ambtelijk Jop Fackeldey verving, met de nieuwe woordvoerder gezondheidszorg van de VVD, Hayke Veldman. Het ging vanzelfsprekend over de toekomst van de zorg in onze stad en provincie.

Zaterdag was een dag waar je als burgemeester blij van wordt. Ik mocht nieuwe inwoners ontvangen op het stadhuis. Mensen die om zeer uiteenlopende redenen hebben gekozen om in Lelystad te gaan wonen. Het hele menselijke palet van motivatie om ergens te vestigen kwam langs: het werk, de liefde, de kinderen, de natuur, het water, goed en relatief goedkoop wonen. Ik heb verteld over onze bijzondere stad, de wethouders hebben zich voorgesteld en er waren lekker hapjes na afloop. Ik hoop dat iedereen met veel plezier in Lelystad woont en dat met heel veel mensen deelt.

Parallel hieraan was het Sint Barbaragilde uit Veghel te gast in het stadhuis. Een nieuwe stad als Lelystad kent een dergelijke traditie natuurlijk niet. Een stukje geschiedenis: Als organisatie die de belangen behartigde van mensen met hetzelfde beroep (ambacht) hebben de gilden van de middeleeuwen tot diep in de 18e eeuw bestaan. Van elk vak was er wel een gilde en kwaliteit stond centraal in een gilde. Je werd dan ook niet zomaar lid van een gilde. Op jonge leeftijd kon je in de leer bij een meester en als die wat in je zag dan werd je gezel. Na een verloop van tijd mocht een gezel de meesterproef doen en als hij was geslaagd dan werd hij zelf meester en dat gaf hem het recht een eigen zaak te beginnen. Alle gilden stonden onder de bescherming van een patroonheilige. In het historische gilde uit Veghel was dit ook de heilige Barbara. Zij bood bescherming tegen bliksem, brand en plotselinge dood. St Barbara is de patroonheilige van een lange lijst van beroepen, waaronder begrafenisondernemers, artilleristen, metselaars en slagers. Lid van een gilde zijn betekende veiligheid en zekerheid. Het huidige gilde uit Veghel is in 1980 (her)opgericht en heeft met zijn eigen tradities, activiteiten, kleding en rituelen vooral een sociale functie. Het geeft betekenis bij allerlei activiteiten zoals bij dodenherdenking en op Koningsdag, het verbindt de mensen met elkaar. Het gilde had het bezoek aan de stad uitgekozen om mij erelid te maken, iets wat vanzelfsprekend een hele eer is.

Op zondag had ik geen afspraken. Ik ben bij mij ouders geweest. Wel natuurlijk stukken en andere interessante zaken te lezen.

Maandag werkoverlegdag. Start van de week met diverse ambtelijke overleggen en een geslaagde ontruimingsoefening om 14.00 uur. Dit laatste doen we overigens niet iedere week ☺. Op deze dag mocht ik ook het echtpaar de Jong-Groeneveld feliciteren met hun 65-jarig huwelijk. Vanuit deze blog: nogmaals van harte gefeliciteerd! Ik had ook een interessante afspraak met het bedrijf Giga-storage die mij informeerde over hun plannen met betrekking tot energie op het terrein van de WUR. In de avond was er nog een bijeenkomst van de bestuurlijke regiegroep van de raad en het Presidium.

Dinsdag college. We hebben onder andere de motiemarkt van die avond voorbereid. In de middag was het college op bezoek bij de Maximacentrale en zijn we meegenomen in een presentatie over allerlei vormen van energie en hebben we een mooie rondleiding gekregen. Dinsdagavond was er, zoals gezegd, motiemarkt in de raadszaal.

 

 

 

 

 

Burgemeesters, kampioenen en de zorgtafel

Na alle toelichting die ik over het nut van sport heb gegeven heb ik er niets meer over te zeggen, behalve dat ik woensdag de dag ben begonnen met sporten ;-). Mijn eerste vergadering was het Veiligheidsbestuur Flevoland in Almere. Wel gelijk eentje van drieënhalf uur. Onder meer stond op de agenda de halfjaarrapportage en de evaluatie van de Grootschalige Multidisciplinaire Veldoefening (GMVO) die in april was gehouden. Het thema was ‘uitval nutsvoorzieningen’ en we hebben ons gebogen over leer –en verbeterpunten.

Terug in Lelystad stond de tweede gespreksronde voor de werving van een onafhankelijk voorzitter voor de Zorgtafel op het programma. In dit traject zijn goede vorderingen gemaakt.

’s Avonds een bestuursdiner van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters (NGB) als aanloop naar het Najaarscongres op donderdag. Ik ben secretaris van het NGB.

Donderdag het najaarscongres van de NGB. Het was een boeiende dag met interessante sprekers en thema’s. De directeur van het Sociaal Planbureau Kim Putters gaf een lezing over de sociale staat van Nederland en de filosoof Bart Brandsma nam de zaal mee in een lezing over hoe burgemeesters hun rol zouden kunnen invullen als het wij-zij denken in de maatschappij oplaait. Hij gebruikte daarvoor de toepasselijke metafoor bluswater. Ik mocht zelf een bijdrage leveren bij een zogeheten gespreksatelier. Deze ging over maatschappelijke onrust in de praktijk en ik heb mijn ervaring in het kader van het onderwerp Oostvaardersplassen gedeeld. Ook werd die dag de BurgemeestersApp gelanceerd. Een leerzame ‘Serious Game’ waarin relevante onderwerpen in gamevorm worden aangeboden.

In het middagprogramma sprak nog de voorzitter van de NGB Liesbeth Spies. Minister Kasja Ollongren was helaas ziek en werd vervangen door directeur generaal Chris Kuijpers.

De Oostvaardersplassen speelden ook een rol in de agenda van vrijdag. Met de gemeenteraad zijn we in de ochtend daar op werkbezoek geweest. Er was een informerende presentatie over de Oostvaardersplassen en daarna zijn de raadsleden met de Ecocar de nieuwe wildernis ingetrokken.

Op zaterdagochtend bracht ik eerst een bezoek in het Lelycentre. Aanleiding was de plofkraak eerder in de week. Verder was het zaterdag ook de Dag van de Ouderen en voor de ouderen van Lelystad was een door Osol en Welzijn Lelystad een feestelijke bijeenkomst georganiseerd met de titel Lelystad swingt. Ik mocht een korte toespraak houden met het accent op de kunst van het ouder worden en de dag werd opgeluisterd door optredens van verschillende artiesten waaronder de Waterlanders, Circle of Music en Saskia en Serge.

Ik was er helaas niet bij, maar ik wil graag de Lelystadse junioren van de Jeugdbrandweer Flevoland feliciteren met het behalen van het Nederlands Kampioenschap dat dit jaar in Hardenberg werd gehouden. In de finale streden zij met negen andere teams om de hoogste eer. Er moest een brand in de kerk worden bestreden en een slachtoffer die onder het puin lag, worden gered. Zaterdagavond werden de kampioenen feestelijk onthaald op de brandweerkazerne. Proficiat, heel goed gedaan! Verder was er dit weekend Tour of Art Flevoland, hét evenement voor de beeldende kunst in Flevoland met een kunstroute waar iedereen die een beetje van kunst houdt, ieder jaar naar uitkijkt. Daar was ik graag naar toe gegaan, maar vanwege de gezondheid van mijn vader (hij ligt intussen in het ziekenhuis) ben ik dit weekend naar mijn ouders gegaan.

Maandag begon op het Provinciehuis met een bestuurlijk overleg over de Zorgtafel Flevoland. We hebben voornamelijk gesproken over de aanpak, samenwerkingsverbanden, mogelijke lobbytrajecten en communicatie. Voor de rest van de ochtend werkoverleggen, waaronder het eerste werkoverleg met de nieuwe gemeentesecretaris Arjen Schepers. Aan het einde van de dag ben ik op bezoek geweest bij mijn vader. Het ging iets beter met hem.

Dinsdag was en is een hele bestuurlijke dag. In de ochtend college, in de avond eerst fractievoorzittersoverleg, gevolgd door de raadsvergadering. In het college is voor wat mijn portefeuille betreft o.a. het plan van aanpak lachgas besproken. Het college en de ambtelijke organisatie hebben afscheid genomen van de interim gemeentesecretaris Nico van den Bergh. Hij heeft deze rol ongeveer 9 maanden vervuld en ik wil hem hartelijk bedanken voor zijn inzet.

Veiligheid erkenning en kunst

Vorige week refereerde ik al aan het rapport De achterkant van Amsterdam van hoogleraar Peter Tops en journalist Jan Tromp.  Ondermijning is hierin het centrale thema  en ook in Flevoland is deze zogenoemde vermenging van de onderwereld met de bovenwereld een onderwerp waar serieuze bestuurlijke aandacht voor is. Niet voor niets staat het centraal in ons Integraal Veiligheidsplan (IVP). Mijn eerste afspraak op woensdag was in het Provinciehuis met de commissaris van de Koning Leen Verbeek en Peter Tops en ging over ondermijning, de Flevolandse situatie en welke aanpak zou kunnen worden ontwikkeld.

Terug op het stadhuis werd ik samen met wethouder Elly van Wageningen en bestuurders uit Urk, Dronten en Noordoostpolder geïnterviewd door de commissie die het faillissement van de MC IJsselmeerziekenhuizen onderzoekt. Centraal stonden de lessen die we kunnen leren uit dit faillissement om een onverwachte gebeurtenis met grote maatschappelijke impact als het verdwijnen van een ziekenhuis, in de toekomst te voorkomen. Ook hebben Elly en ik het belang van Spoedeisende Hulp en Verloskunde nog eens nadrukkelijk onder te aandacht gebracht.

Na dit interview had ik drie telefonische overleggen met, in de chronologisch juiste volgorde, gedeputeerde Jan de Reus, een medewerker van de VNG en Paul de Crom, voorzitter raad van bestuur TNO.

Na snel iets tussendoor te hebben gegeten, had ik een kennismakingsgesprek met Jan van Zanten, directeur van de Kustwacht Nederland. Iedereen heeft natuurlijk wel ongeveer een idee van wat de kustwacht doet, maar de kerntaken zijn: een verantwoord gebruik van de Noordzee, de veiligheid op zee en toezien op de naleving van (inter-)nationalewetgeving en verplichtingen.

Op donderdag woonde ik de uitvaart bij van de Lelystadse Veteraan Martin Maas en mocht ik hem met een toespraak herdenken. Martin Maas heeft in een vredesmissie onder de vlag van de Verenigde Naties gediend in Libanon gedurende de jaren 1982-83.

Vanuit de Waterlely in het Natuurpark, waar de dienst plaats vond, ben ik naar Breda vertrokken voor een bijeenkomst van de G40 en bezocht ik naast de bestuursvergadering de werkgroep veiligheid. Centraal stonden cyberveiligheid, ondermijning en lachgas. Diezelfde middag nam Peter Klooster na 39 jaar inzet voor Lelystad afscheid van de gemeentelijke organisatie. Voor zijn verdiensten voor de stad werd hij onderscheiden met de Stadhuispenning, die voor de gelegenheid werd uitgereikt door wethouder Nelly den Os.

Op vrijdag stonden er gesprekken op stapel met kandidaten voor het onafhankelijk voorzitterschap van de Zorgtafel Flevoland. Na de evaluatie van de  gesprekken ben ik vertrokken richting Bergen (NH) voor een bijeenkomst, met partners en overnachting, van het Cultuurfonds van de Bank Nederlandse Gemeenten. Na de vergadering hebben we een bezoek gebracht aan Museum Kranenburgh in Bergen waar onder meer een fototentoonstelling te zien was over drie generaties vrouwen in Nederland. Een mooi museum in een pittoresk dorp.

Zaterdag zijn Carolien en ik, na het ochtendprogramma van de BNG, vertrokken naar Lelystad waar het einde van de middag de buurtbarbecue in onze straat plaatsvond. Het was tenslotte burendag. Op zondag zijn Carolien en ik afgereisd naar mijn ouders om mijn moeder te ondersteunen bij de zorg voor mijn vader. Mijn afspraken voor de zondag had ik daarom afgezegd en overgedragen. Wel heb ik (weer veel) stukken gelezen.

Maandag startte mijn week met een hele trits werkoverleggen en een interne bijeenkomsten, waarin onder andere ontwikkelingen binnen mijn portefeuille aan bod komen. Om een beeld te geven. Op de agenda van mijn eigen portefeuillehoudersoverleg staan altijd de onderwerpen in het kader van de Openbare Orde, Crisisbeheersing en Rampenbestrijding en Vergunningen op de agenda. Een kleine greep: ook hier kwam lachgas ter sprake en is er serieus gekeken naar de doorontwikkeling van whatsappgroepen in Lelystad.

In de middag had ik met Mila Romijn en Sammy Jo Roelofs een gesprek over de lancering van het Jeugdlintje. Met de introductie van het Jeugdlintje wil de gemeente Lelystad kinderen en jongeren onder de 18 jaar in het zonnetje zetten die blijk hebben gegeven van grote maatschappelijk betrokkenheid. Informatie over wie er in aanmerking kan komen voor een lintje en de spelregels zijn te vinden op de website van Lelystad. Een mooie gelegenheid om jongeren erkenning te geven voor hun maatschappelijke inzet!

’s Avonds mocht ik prijzen uitreiken bij het 15e Nationaal Filmfestival voor Scholieren. Zoals ik al op facebook heb gemeld. Scholieren uit heel Nederland hebben films ingestuurd, nemen deel aan workshops en wonen ’s avonds de uitreiking van de prijzen bij. Hoge kwaliteit en mooi dat de Lelystadse scholieren het zo goed doen. Zo was de publieksprijs 2019 voor de SGL. Hulde voor de vrijwilligers onder de bezielende leiding van Dorée de Kruijck. Ik heb dat met veel plezier gedaan.

Dinsdag College. Het college heeft onder meer de programmabegroting 2020-2023 vastgesteld. Het traject van besluitvorming van de raad gaat nu in. Op basis van bespiegelingen over de financiële verhoudingen tussen rijk en gemeenten die ik de afgelopen weken in deze blogs heb gegeven, is het niet verwonderlijk dat het een sobere begroting is met veel uitdagingen. In de middag mocht ik een de inleiding houden voor de Cornelis Lelylezing. Hoofdspreker was Ed Nijpels en co referent was dr. J. Wallinga, lector Energietransitie bij hogeschool Windesheim. Het onderwerp was de borging van het energieakkoord en energietransitie. Ook grote uitdagingen voor ons land en voor onze stad.